Czy można znieść służebność przesyłu, jeśli linia już nie istnieje?

Wyobraź sobie taką sytuację: przeglądasz Księgę Wieczystą swojej nieruchomości i w dziale III widzisz wpis. Służebność przesyłu na rzecz zakładu energetycznego lub gazowni. Problem w tym, że patrzysz za okno na swoją działkę i... nic tam nie ma. Stare słupy zniknęły dekadę temu, a rury dawno wykopano.

Czy taki „wirtualny” wpis jest groźny? Czy można się go pozbyć? A może on wygasa samoczynnie? W dzisiejszym wpisie wyjaśnię, jak posprzątać w dokumentach, gdy infrastruktura fizycznie przestała istnieć.

Fizycznie czysto, a w papierach bałagan

To jeden z częstszych problemów, z jakimi trafiają do mnie klienci chcący sprzedać działkę lub rozpocząć budowę domu. Warto wiedzieć, że fizyczne usunięcie urządzeń (słupów, rur) nie powoduje automatycznego zniknięcia wpisu z Księgi Wieczystej.

Sąd Wieczystoksięgowy nie prowadzi wizji lokalnych. Sędzia nie wie, że zakład energetyczny zdemontował linię. Dopóki nie złożysz odpowiedniego wniosku popartego dokumentami, obciążenie będzie wisieć w Twojej KW w nieskończoność.

Dlaczego to problem?

• Obniża to wartość nieruchomości w oczach potencjalnego kupca.

• Banki mogą kręcić nosem przy udzielaniu kredytu hipotecznego.

• Teoretycznie przedsiębiorstwo przesyłowe wciąż ma prawo wstępu na Twój grunt (skoro służebność istnieje w dokumentach).

Kiedy służebność można wykreślić?

Dwie główne ścieżki

Jako właściciel nieruchomości masz w ręku silne argumenty prawne. Kodeks cywilny przewiduje sytuacje, w których służebność przestaje być potrzebna lub wygasa.

1. Wygasnięcie przez niewykonywanie (Art. 293 K.c.)

To najmocniejszy argument, jeśli linia zniknęła dawno temu. Zgodnie z prawem, służebność przesyłu wygasa, jeżeli nie jest wykonywana przez lat 10.

Co to oznacza w praktyce? Jeśli przedsiębiorstwo usunęło rurę w 2010 roku i od tego czasu nie korzysta z Twojego gruntu, służebność wygasła z mocy prawa w 2020 roku. Twoim zadaniem jest jedynie (i aż) potwierdzenie tego faktu dokumentem, który pozwoli wykreślić wpis z KW.

2. Zniesienie służebności z powodu utraty znaczenia (Art. 295 K.c.)

Jeśli okres 10 lat jeszcze nie minął, ale urządzenia zostały trwale usunięte i przedsiębiorstwo nie planuje ich odtwarzać, służebność utraciła dla nich wszelkie znaczenie gospodarcze. W takiej sytuacji możesz żądać zniesienia służebności bez wynagrodzenia. Nie ma rury = nie ma potrzeby obciążania Twojej działki.

Jak wykreślić „ducha” z Księgi Wieczystej?

Krok po kroku

Wielu moich klientów obawia się, że od razu muszą iść do sądu. Na szczęście często udaje się to załatwić polubownie, choć wymaga to cierpliwości i odpowiedniej taktyki.

1. Krok pierwszy: Wezwanie do przedsiębiorstwa. Wysyłamy pismo do gestora sieci (np. Tauron, PGE, PSG) z żądaniem wydania zgody na wykreślenie służebności w formie pisemnej z podpisem notarialnie poświadczonym. W piśmie wskazujemy, że urządzenia nie istnieją.

2. Krok drugi: Reakcja przedsiębiorstwa. Duże firmy często mają bałagan w dokumentacji. Może się okazać, że oni sami nie wiedzą, że tej linii już u Ciebie nie ma. Jeśli przyznają nam rację – udajemy się do notariusza po stosowny dokument (zgodę).

3. Krok trzeci (jeśli odmówią): Droga sądowa. Jeśli przedsiębiorstwo milczy lub twierdzi, że „może kiedyś coś tam zbudujemy”, musimy złożyć pozew o stwierdzenie wygaśnięcia służebności lub o jej zniesienie. W przypadku braku infrastruktury, sądy zazwyczaj stają po stronie właścicieli gruntów.

Historia z życia wzięta: Przypadek Pana Tomasza

Pan Tomasz odziedziczył działkę pod miastem. W latach 90. biegła przez nią napowietrzna linia telefoniczna. Słupy usunięto w 2005 roku, kiedy wieś skanalizowano teletechnicznie (kable w ziemi, ale w drodze gminnej, nie na działce Pana Tomasza).

W 2024 roku Pan Tomasz znalazł kupca na działkę. Kupiec, po sprawdzeniu KW, wycofał się, bojąc się wpisu o służebności. Pan Tomasz myślał, że sprawa jest przegrana.

Skontaktowaliśmy się z operatorem telekomunikacyjnym. Okazało się, że w ich mapach linia widniała jako „nieczynna/zlikwidowana”. Po wymianie dwóch pism oficjalnych i wskazaniu, że służebność wygasła przez niewykonywanie (minęło ponad 10 lat), operator wydał zgodę na wykreślenie wpisu. Koszt? Opłata notarialna i opłata sądowa za wniosek w KW. Zysk? Działka sprzedana po cenie rynkowej, bez „skazy” prawnej.

Nie czekaj, aż kupiec ucieknie

Masz w Księdze Wieczystej wpisy, które nie mają pokrycia w rzeczywistości? Nieistniejące rury, kable czy słupy to problem, który da się rozwiązać, ale wymaga to podjęcia konkretnych działań prawnych. Sam wpis nie zniknie.

Jeśli nie wiesz, czy w Twoim przypadku doszło do wygaśnięcia służebności, lub przedsiębiorstwo przesyłowe odmawia współpracy – jestem tu, aby Ci pomóc.

📅 Zaproszenie na darmową konsultację

Wiem, że prawo nieruchomości bywa skomplikowane, a walka z dużymi firmami przesyłowymi onieśmiela. Dlatego proponuję Ci proste rozwiązanie na start.

Umów się na bezpłatną, 15-minutową wstępną konsultację online.

Podczas tej niezobowiązującej rozmowy:

• spojrzę na numer Twojej Księgi Wieczystej.

• ocenię szanse na szybkie wykreślenie wpisu.

• podpowiem, od czego zacząć rozmowy z przedsiębiorstwem.

Nie pozwól, aby stare papiery blokowały Twoje plany inwestycyjne.