Dom na działce rolnej: czy można budować, nie będąc rolnikiem (stan 2026)

Masz pole po rodzicach albo upatrzoną „rolną z widokiem” i słyszysz, że dom postawi tam tylko rolnik? Dom na działce rolnej możesz wybudować także wtedy, gdy rolnikiem nie jesteś. Wystarczy plan miejscowy, który dopuszcza zabudowę mieszkaniową, albo decyzja o warunkach zabudowy (WZ) na dom jednorodzinny (art. 4 i art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, dalej: u.p.z.p.). Rolnik ma jedno ułatwienie: przy zabudowie zagrodowej (czyli domu i budynkach w gospodarstwie) nie potrzebuje zabudowanego sąsiada, jeżeli jego gospodarstwo jest większe niż średnie w gminie (art. 61 ust. 4 u.p.z.p.). Od 1 września 2026 r. obaj potrzebują jednak obowiązującego planu ogólnego i co do zasady obszaru uzupełnienia zabudowy.

Masz taką sprawę? Zobacz, jak pomagam: Odrolnienie i wyłączenie z produkcji rolnej.

Stan prawny na 24.10.2026. Opisuję dom na gruncie, który w ewidencji jest użytkiem rolnym, a przy WZ – wnioski składane od 1 września 2026 r. Nie opisuję gruntów leśnych ani obszarów Natura 2000. Nie jest przesądzone, czy dom w zabudowie zagrodowej wymaga decyzji o wyłączeniu gruntu z produkcji. Przy podatkach podaję zasady z ustawy; w nietypowej sytuacji potwierdź je u doradcy podatkowego.

Czy można wybudować dom na działce rolnej?

Tak. „Działka rolna” to zwykle tylko oznaczenie użytku w ewidencji gruntów, np. RIVa (grunt orny klasy IVa). O budowie przesądza jeden z dwóch aktów:

• Plan miejscowy, jeżeli obowiązuje. Ustala przeznaczenie terenu, np. zabudowę mieszkaniową jednorodzinną albo zagrodową (art. 4 ust. 1 u.p.z.p.). Jeżeli plan przeznacza działkę pod rolnictwo bez zabudowy, domu nie postawisz.
• Decyzja o warunkach zabudowy, jeżeli planu miejscowego nie ma (art. 4 ust. 2 i art. 59 ust. 1 u.p.z.p.).

Potoczne „odrolnienie” przychodzi dopiero potem, przed pozwoleniem na budowę albo zgłoszeniem (art. 11 ust. 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, dalej: u.o.g.r.l.).

Jak wybudować dom na działce rolnej, nie będąc rolnikiem?

Bez planu miejscowego potrzebujesz WZ na budynek mieszkalny jednorodzinny; urząd nie pyta wtedy, czy jesteś rolnikiem. Z wniosku złożonego od 1 września 2026 r. dostaniesz WZ, jeżeli spełnisz łącznie te warunki:

1. Plan ogólny gminy wszedł w życie (art. 59 ust. 3 ustawy z 7 lipca 2023 r. o zmianie u.p.z.p.). Samo uchwalenie nie wystarczy – piszę o tym w tekście Warunki zabudowy a plan ogólny: uchwalony to jeszcze nie obowiązujący.
2. Strefa planistyczna dopuszcza dom. Funkcja z WZ musi mieścić się w profilu strefy (art. 54 ust. 2 pkt 1 lit. a w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p.). Dom jednorodzinny mieści się w strefie SJ. Profil strefy SZ obejmuje zabudowę zagrodową, a strefy produkcji rolniczej (SR) i otwartej (SO) – żadnej zabudowy mieszkaniowej (zał. nr 1 do rozporządzenia w sprawie projektu planu ogólnego gminy).
3. Działka leży w obszarze uzupełnienia zabudowy (art. 61 ust. 1 pkt 1a u.p.z.p.), czyli tam, gdzie gmina pozwala dogęszczać zabudowę.
4. Obok stoi zabudowana działka dostępna z tej samej drogi publicznej (art. 61 ust. 1 pkt 1).
5. Jest dostęp do drogi publicznej i wystarczające uzbrojenie, także zagwarantowane umową np. z zakładem energetycznym (art. 61 ust. 1 pkt 2–3 i ust. 5).
6. Grunt nie wymaga zgody na zmianę przeznaczenia na cele nierolnicze (art. 61 ust. 1 pkt 4). Użytki rolne klas IV–VI jej nie wymagają, a klas I–III – nie wymagają w obszarze uzupełnienia zabudowy (art. 7 ust. 2 pkt 1 i ust. 2a u.o.g.r.l.). W granicach miast tych przepisów nie stosuje się wcale (art. 10a).

Klasa gleby przestała więc być główną przeszkodą; blokuje zwykle strefa albo brak obszaru uzupełnienia zabudowy. Szczegóły opisuję w tekście Warunki zabudowy na działce rolnej: najpierw WZ czy odrolnienie?

Pilnuj też daty wniosku. Z wniosku złożonego od 1 stycznia 2027 r. WZ dostanie tylko osoba z prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 63 ust. 1a u.p.z.p.). Wnioski złożone do 31 grudnia 2026 r. rozpatruje się według dotychczasowych zasad (art. 12 ustawy z 30 kwietnia 2026 r. o zmianie u.p.z.p.).

Jak wybudować dom na działce rolnej, będąc rolnikiem?

Rolnik może zbudować zwykły dom na tych samych zasadach co każdy albo złożyć wniosek o WZ na zabudowę zagrodową. To budynki mieszkalne oraz budynki i urządzenia służące wyłącznie produkcji rolniczej, położone na gruntach rolnych i wchodzące w skład gospodarstwa rolnego (art. 4 pkt 31 u.o.g.r.l.; gospodarstwo rolne definiuje art. 55³ Kodeksu cywilnego).

Co daje zabudowa zagrodowa? Zwolnienie z wymogu zabudowanego sąsiada, jeżeli powierzchnia gospodarstwa związanego z tą zabudową przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w gminie (art. 61 ust. 4 u.p.z.p.). Liczy się całe gospodarstwo, a nie sama działka pod dom. Musisz jednak wykazać, że to gospodarstwo prowadzisz, a planowana zabudowa ma być jego faktycznym zapleczem (wyrok NSA z 26.02.2026 r., II OSK 675/25). W sprawie przed Sądem Apelacyjnym w Poznaniu właściciel działki 0,17 ha swoje grunty wydzierżawiał i nie wykazał gospodarstwa większego niż średnie w gminie (8,81 ha według Powszechnego Spisu Rolnego). Sąd podzielił ocenę, że zabudowa zagrodowa nie wchodziła w grę (wyrok z 5.12.2019 r., I ACa 1133/18; stan sprzed reformy z 2023 r.).

Czego zabudowa zagrodowa nie daje? Art. 61 ust. 4 u.p.z.p. zwalnia tylko z warunku sąsiedztwa. Zostają plan ogólny, strefa i obszar uzupełnienia zabudowy. Zabudowa zagrodowa jest w profilu strefy SZ, a w profilu strefy SR jej nie ma. Nowego siedliska w polu, z dala od wsi, na podstawie WZ co do zasady już nie postawisz. To moja interpretacja przepisów.

Wymóg obszaru uzupełnienia zabudowy nie dotyczy:

• odbudowy, rozbudowy i nadbudowy, np. domu w istniejącym siedlisku (art. 61 ust. 1a pkt 2 u.p.z.p.);
• budynków gospodarczych do 35 m² zabudowy przeznaczonych wyłącznie na cele gospodarki rolnej w istniejącym gospodarstwie (art. 61 ust. 3 pkt 7).

Na nowy dom poza tym obszarem zostaje plan miejscowy, ale musi być zgodny z planem ogólnym (art. 20 ust. 1 u.p.z.p.). W strefie SR czy SO trzeba więc najpierw zmienić plan ogólny.

Czy dom na działce rolnej wymaga odrolnienia?

Zależy od gruntu. Decyzję starosty o wyłączeniu gruntu z produkcji dołączasz do zgłoszenia albo wniosku o pozwolenie (art. 11 ust. 4a u.o.g.r.l.). Jest potrzebna, gdy budujesz na (art. 11 ust. 1):

• użytkach rolnych klas I, II, III, IIIa i IIIb,
• użytkach rolnych klas IV–VI z gleb organicznych, czyli torfowych i murszowych (art. 4 pkt 8),
• gruntach z art. 2 ust. 1 pkt 2–10, np. pod stawami, rowami czy zadrzewieniami śródpolnymi.

Na użytkach klas IV–VI z gleb mineralnych decyzji nie potrzebujesz. Pod dom jednorodzinny wyłączenie do 0,05 ha (500 m²) jest zwolnione z należności i opłat rocznych, ale decyzję i tak musisz uzyskać (art. 12a pkt 1). Koszty i kolejność kroków opisuję w tekście Przekształcenie działki rolnej w budowlaną – krok po kroku i ile to kosztuje.

Przy zabudowie zagrodowej przepisy nie dają jasnej odpowiedzi. Grunty pod budynkami mieszkalnymi wchodzącymi w skład gospodarstwa rolnego ustawa nadal uznaje za grunty rolne (art. 2 ust. 1 pkt 3 u.o.g.r.l.). Można z tego wywodzić, że dom w gospodarstwie nie wymaga wyłączenia, ale wyroku, który by to przesądzał, nie znalazłem. Zanim zlecisz projekt, zapytaj w starostwie, jak to ocenia.

Dom na działce rolnej bez pozwolenia: kiedy wystarczy zgłoszenie?

Prawo budowlane (dalej: Pb) traktuje działkę rolną jak każdą inną:

• Wolno stojący dom jednorodzinny budujesz na zgłoszenie, jeżeli jego obszar oddziaływania (czyli teren, na którym dom ogranicza zabudowę) mieści się w całości na Twojej działce (art. 29 ust. 1 pkt 1 Pb).
• Dom do 70 m² powierzchni zabudowy, wolno stojący, najwyżej dwukondygnacyjny, na własne potrzeby mieszkaniowe – też na zgłoszenie (art. 29 ust. 1 pkt 1a Pb). Dołączasz oświadczenie o celu budowy pod rygorem odpowiedzialności karnej (art. 30 ust. 2a pkt 6). Budowę zaczynasz po doręczeniu zgłoszenia (art. 30 ust. 5k).

„Bez pozwolenia” nie znaczy „bez WZ”. Bez planu miejscowego także dom do 70 m² wymaga WZ, bo art. 59 ust. 2a u.p.z.p. go nie zwalnia; dołączasz ją do zgłoszenia (art. 30 ust. 2a pkt 1a Pb). Kiedy zgłoszenie, a kiedy pozwolenie, opisuję w tekście Pozwolenie na budowę czy zgłoszenie? Lista 2026 i czas oczekiwania.

W zabudowie zagrodowej Prawo budowlane łagodniej traktuje budynki gospodarcze:

• Bez pozwolenia i bez zgłoszenia: parterowe budynki gospodarcze do 35 m² (rozpiętość do 4,80 m) w istniejącej działce siedliskowej (art. 29 ust. 2 pkt 1 lit. a Pb) oraz jednokondygnacyjne budynki gospodarcze i wiaty związane z produkcją rolną do 150 m² (rozpiętość do 6 m, wysokość do 7 m; art. 29 ust. 2 pkt 33). Nie wymagają też WZ (art. 59 ust. 2a u.p.z.p.), poza m.in. obszarami Natura 2000 (art. 59 ust. 2b).
• Na zgłoszenie: takie budynki i wiaty do 300 m² (rozpiętość i wysokość do 7 m; art. 29 ust. 1 pkt 32) oraz płyty obornikowe, zbiorniki na gnojówkę i silosy (art. 29 ust. 1 pkt 29).

Budowa bez wymaganego pozwolenia albo zgłoszenia to samowola: nadzór budowlany wstrzymuje budowę, a legalizacja wymaga opłaty (art. 48 ust. 1 i 3 Pb).

Dom na działce rolnej a podatek od nieruchomości

Od domu płacisz podatek od nieruchomości, także jako rolnik (art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, dalej: u.p.o.l.). Zwolnione są tylko budynki gospodarcze na gruntach gospodarstw rolnych, które służą wyłącznie działalności rolniczej (art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b u.p.o.l.).

Przy gruncie decyduje ewidencja, bo jest podstawą wymiaru podatków (art. 21 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego).

• Podatek rolny płacisz od gruntu wykazanego w ewidencji jako użytek rolny, jeżeli nie jest zajęty na działalność gospodarczą inną niż rolnicza (art. 1 ustawy o podatku rolnym; art. 2 ust. 2 u.p.o.l.). Użytkiem rolnym są też grunty rolne zabudowane, symbol Br (§ 9 ust. 1 pkt 1 lit. e rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków).
• Podatek od nieruchomości od gruntu płacisz, gdy ewidencja wykazuje grunt pod domem inaczej, np. jako tereny mieszkaniowe (B). Wtedy stosuje się stawkę od gruntów „pozostałych” (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. c u.p.o.l.).

Stawki uchwala rada gminy w granicach ogłaszanych co roku (art. 5 ust. 1 i art. 20 ust. 2 u.p.o.l.). Obowiązek podatkowy od domu powstaje 1 stycznia roku po zakończeniu budowy albo po rozpoczęciu użytkowania (art. 6 ust. 2 u.p.o.l.). Informację o nieruchomości składasz w gminie w 14 dni (art. 6 ust. 6 u.p.o.l.).

Czy do kupna działki rolnej pod dom trzeba być rolnikiem?

Zwykle nie. Ograniczenia ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego (dalej: u.k.u.r.) zależą od powierzchni kupowanej nieruchomości:

• poniżej 0,3 ha użytków rolnych – ustawy nie stosuje się (art. 1a pkt 1 lit. b u.k.u.r.);
• od 0,3 ha do mniej niż 1 ha – nie musisz być rolnikiem indywidualnym (art. 2a ust. 3 pkt 1a), ale co do zasady pierwokup ma dzierżawca albo Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa (KOWR), więc umowa sprzedaży będzie warunkowa (art. 3 ust. 1, 2 i 4);
• od 1 ha – kupi co do zasady tylko rolnik indywidualny, inny nabywca potrzebuje zgody KOWR (art. 2a ust. 1 i 4).

Przy działce wydzielonej z większego pola liczą się użytki rolne sprzedawanej działki, a nie całe pole sprzed podziału (uchwała SN z 17.10.2023 r., III CZP 113/22). Co jeszcze sprawdzić przed zadatkiem, opisuję w tekście Kupno działki rolnej z warunkami zabudowy: co sprawdzić w decyzji.

Przykład. Nauczycielka z Lublina kupuje 0,40 ha łąki klasy IV z gleby mineralnej (ŁIV) w gminie pod Lublinem. Plan ogólny gminy wszedł w życie w czerwcu 2026 r. Łąka leży w strefie SJ i w obszarze uzupełnienia zabudowy, ma 25 m frontu przy drodze gminnej, a dom sąsiada stoi 30 m dalej. Rolniczką nie jest, ale przy 0,40 ha nie musi. Notariusz zawiera 26 października 2026 r. umowę warunkową i zawiadamia KOWR o pierwokupie.

Wniosek o WZ składa w poniedziałek 2 listopada 2026 r., przed umową przenoszącą własność. Prawa do działki jeszcze nie potrzebuje, bo wniosek wpływa przed 1 stycznia 2027 r. Łąka ŁIV z gleby mineralnej nie wymaga decyzji starosty. Dom ma 68 m² zabudowy, więc wystarcza zgłoszenie. Budowę kończy w 2028 r., a podatek od domu płaci od 1 stycznia 2029 r.

Jej sąsiad, rolnik z gospodarstwem 14 ha, chce postawić dom dla syna na polu 600 m za wsią, w strefie SR. Średnia w gminie jest niższa, więc nie potrzebowałby zabudowanego sąsiada. Pole nie leży jednak w obszarze uzupełnienia zabudowy, a profil SR nie obejmuje zabudowy zagrodowej. WZ nie dostanie; zostaje rozbudowa domu w siedlisku albo wniosek o zmianę planu ogólnego.

Jak postawić dom na działce rolnej? Kroki

1. Pobierz wypis z rejestru gruntów: rodzaj użytku i klasa gleby, np. RIIIb albo ŁIV.
2. Sprawdź plan miejscowy w BIP albo na geoportalu gminy; jeżeli obowiązuje, poproś o wypis i wyrys (art. 30 ust. 1 u.p.z.p.).
3. Bez planu miejscowego poproś o wypis i wyrys z planu ogólnego: strefa i obszar uzupełnienia zabudowy.
4. Sprawdź sąsiedztwo w pasie 50–200 m wokół działki (art. 61 ust. 5a u.p.z.p.). Jako rolnik zapytaj w gminie o średnią powierzchnię gospodarstwa.
5. Kupujesz? Policz użytki rolne pod u.k.u.r., zanim wpłacisz zadatek.
6. Złóż wniosek o WZ – bez prawa do działki najpóźniej tak, żeby wpłynął 31 grudnia 2026 r.
7. Projekt, decyzja o wyłączeniu (jeżeli potrzebna), zgłoszenie albo pozwolenie.
8. Po budowie złóż w gminie informację podatkową w 14 dni.

Najczęstszy błąd to kroki 3 i 5 pominięte, bo „sąsiad dostał WZ”. Sąsiad mógł ją dostać na dawnych zasadach. Tu najczęściej pomagam przed zakupem.

Co mogę dla Ciebie zrobić

• Sprawdzić działkę przed zakupem albo wnioskiem: plan, strefę, obszar uzupełnienia zabudowy, sąsiedztwo, klasy gleby, u.k.u.r. Dostaniesz pisemną listę przeszkód, zanim zapłacisz zadatek.
• Przygotować wniosek o WZ na dom albo zabudowę zagrodową i złożyć go jako Twój pełnomocnik.
• Przygotować wniosek o wyłączenie gruntu z produkcji.
• Po odmowie WZ przygotować odwołanie do samorządowego kolegium odwoławczego w 14 dni.

Nie obiecuję wyniku. Dołącz wypis z rejestru gruntów albo zrzut z geoportalu, a jeśli masz – wypis z planu ogólnego.

Masz podobną sytuację? Opisz ją w formularzu poniżej. W ciągu 24 h roboczych odpiszę, co trzeba zrobić, i prześlę ofertę z ceną i terminem. Do akceptacji oferty nic nie płacisz.

Najczęstsze pytania

Czy można wybudować dom na działce rolnej, nie będąc rolnikiem?

Tak. Potrzebujesz planu miejscowego z zabudową mieszkaniową albo WZ na dom jednorodzinny (art. 4 i 59 ust. 1 u.p.z.p.); urząd nie bada wtedy, czy jesteś rolnikiem. Z wniosku od 1 września 2026 r. WZ dostaniesz tylko w gminie z obowiązującym planem ogólnym, w strefie dopuszczającej dom i co do zasady w obszarze uzupełnienia zabudowy (art. 59 ust. 3 ustawy z 7 lipca 2023 r.; art. 61 ust. 1 pkt 1a u.p.z.p.).

Jak wybudować dom na działce rolnej, będąc rolnikiem?

Złóż wniosek o WZ na zabudowę zagrodową. Jeżeli Twoje gospodarstwo jest większe niż średnie w gminie, nie potrzebujesz zabudowanego sąsiada (art. 61 ust. 4 u.p.z.p.). Pozostałe warunki zostają: plan ogólny, strefa z zabudową zagrodową (SZ), obszar uzupełnienia zabudowy, droga i media. Wymogu obszaru uzupełnienia zabudowy nie stosuje się do rozbudowy, nadbudowy i odbudowy (art. 61 ust. 1a pkt 2).

Jaki dom można postawić na działce rolnej?

Taki, jaki dopuszcza plan miejscowy albo WZ, np. co do funkcji, wysokości i powierzchni zabudowy (art. 54 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p.). Status gruntu w ewidencji tego nie zmienia. Najprostszy formalnie jest wolno stojący dom do 70 m² zabudowy, najwyżej dwukondygnacyjny, na własne potrzeby mieszkaniowe – na zgłoszenie (art. 29 ust. 1 pkt 1a Pb).

Czy dom na działce rolnej można postawić bez pozwolenia na budowę?

Tak, na zgłoszenie: przy wolno stojącym domu jednorodzinnym, którego obszar oddziaływania mieści się na działce, i przy domu do 70 m² (art. 29 ust. 1 pkt 1 i 1a Pb). Zgłoszenie nie zwalnia z WZ ani z decyzji o wyłączeniu gruntu z produkcji, jeżeli grunt jej wymaga (art. 30 ust. 2a pkt 1a Pb; art. 11 ust. 4a u.o.g.r.l.).

Dom na działce rolnej a podatek od nieruchomości – co płacę?

Od domu – podatek od nieruchomości, także jako rolnik (art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l.). Od gruntu – podatek rolny, dopóki ewidencja wykazuje użytek rolny, także Br (art. 1 ustawy o podatku rolnym). Gdy ewidencja wykaże np. tereny mieszkaniowe, od gruntu płacisz podatek od nieruchomości (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. c u.p.o.l.).

Czy budowa na zgłoszenie na działce rolnej wymaga odrolnienia?

Wymaga decyzji starosty, jeżeli grunt jest klasy I–III albo klasy IV–VI z gleby organicznej; dołączasz ją do zgłoszenia (art. 11 ust. 1 i 4a u.o.g.r.l.). Pod dom jednorodzinny wyłączenie do 500 m² jest zwolnione z opłat (art. 12a pkt 1). Na klasach IV–VI z gleby mineralnej decyzji nie potrzebujesz.

Źródła

• Ustawa z 27.03.2003 o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. 2026 poz. 538 ze zm.): art. 4 ust. 1–2, 20 ust. 1, 30 ust. 1, 54, 59 ust. 1, 2a i 2b, 61 ust. 1, 1a, 3, 4, 5 i 5a, 63 ust. 1a (od 1.01.2027), 64 ust. 1.
• Ustawa z 7.07.2023 o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2023 poz. 1688 ze zm.): art. 59 ust. 3 w brzmieniu Dz.U. 2026 poz. 781.
• Ustawa z 30.04.2026 o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2026 poz. 781): art. 12.
• Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z 8.12.2023 w sprawie projektu planu ogólnego gminy, dokumentowania prac planistycznych w zakresie tego planu oraz wydawania z niego wypisów i wyrysów (Dz.U. 2023 poz. 2758 ze zm.): zał. nr 1 w brzmieniu Dz.U. 2026 poz. 826.
• Ustawa z 3.02.1995 o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j. Dz.U. 2024 poz. 82 ze zm.): art. 2 ust. 1, 4 pkt 8 i 31, 7 ust. 2 pkt 1 i ust. 2a, 10a, 11 ust. 1, 4 i 4a, 12a.
• Ustawa z 7.07.1994 – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. 2026 poz. 524 ze zm.): art. 29 ust. 1 pkt 1, 1a, 29 i 32, ust. 2 pkt 1 i 33, 30 ust. 2a pkt 1a i 6, ust. 5k, 48 ust. 1 i 3.
• Ustawa z 12.01.1991 o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. 2025 poz. 707 ze zm.): art. 2 ust. 1–2, 5 ust. 1, 6 ust. 2 i 6, 7 ust. 1 pkt 4, 20 ust. 2.
• Ustawa z 15.11.1984 o podatku rolnym (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1344 ze zm.): art. 1.
• Ustawa z 17.05.1989 – Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. 2026 poz. 1389): art. 21 ust. 1.
• Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z 27.07.2021 w sprawie ewidencji gruntów i budynków (t.j. Dz.U. 2024 poz. 219 ze zm.): § 9 ust. 1 pkt 1.
• Ustawa z 11.04.2003 o kształtowaniu ustroju rolnego (t.j. Dz.U. 2026 poz. 941): art. 1a pkt 1 lit. b, 2a ust. 1, 3 pkt 1a i 4, 3 ust. 1, 2 i 4.
• Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. 2026 poz. 795): art. 55³.
• Uchwała Sądu Najwyższego z 17.10.2023 r., III CZP 113/22.
• Wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 5.12.2019 r., I ACa 1133/18.
• Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26.02.2026 r., II OSK 675/25.