Pozwolenie na budowę czy zgłoszenie? Lista 2026 i czas oczekiwania

Masz projekt domu albo garażu i nie wiesz, czy iść do starostwa po pozwolenie na budowę, czy wystarczy zgłoszenie? Wolno stojący dom jednorodzinny budujesz na zgłoszenie, jeżeli jego obszar oddziaływania (czyli teren, na którym dom ogranicza zabudowę) mieści się w całości na Twojej działce (art. 29 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, dalej: Pb). Gdy wychodzi na działkę sąsiada, potrzebujesz pozwolenia na budowę. Po zgłoszeniu urząd ma 21 dni na sprzeciw, a dom do 70 m² zabudowy możesz zacząć budować po doręczeniu zgłoszenia. Na pozwolenie urząd ma 65 dni, inaczej płaci karę 500 zł za każdy dzień zwłoki.

Masz taką sprawę? Zobacz, jak pomagam: Pozwolenie na budowę.

Stan prawny na 24.10.2026. Opisuję Prawo budowlane z tekstu jednolitego Dz.U. 2026 poz. 524 i późniejszych zmian, w tym przepisy epizodyczne o warunkach technicznych (art. 102a–102c Pb). Nowych warunków technicznych dla budynków do 24.10.2026 nie ogłoszono – zaktualizuję wpis po ich publikacji. Nie opisuję budynków wielorodzinnych, zabytków ani inwestycji wymagających oceny oddziaływania na środowisko. Czy obszar oddziaływania wychodzi poza działkę, ocenia projektant, a ostatecznie urząd.

Na co potrzebne jest pozwolenie na budowę, a na co wystarczy zgłoszenie?

Roboty budowlane zaczynasz na podstawie pozwolenia na budowę, chyba że ustawa wymaga tylko zgłoszenia albo zwalnia z obu (art. 28 ust. 1 i art. 29 Pb). Lista dla domu i obiektów przy domu:

Pozwolenie na budowę

• Dom jednorodzinny, którego obszar oddziaływania wychodzi poza działkę (nie spełnia warunku z art. 29 ust. 1 pkt 1).
• Dom, który nie jest wolno stojący, np. bliźniak – przepis o zgłoszeniu obejmuje tylko budynki wolno stojące, czyli takie, które żadną ścianą nie przylegają do innego budynku (wyrok NSA z 9.04.2024, II OSK 339/23).
• Budowa wymagająca zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych (art. 29 ust. 5a).

Zgłoszenie

• Wolno stojący dom jednorodzinny z obszarem oddziaływania na Twojej działce, z projektem budowlanym (art. 29 ust. 1 pkt 1).
• Dom do 70 m² powierzchni zabudowy na własne potrzeby mieszkaniowe (art. 29 ust. 1 pkt 1a).
• Garaż, parterowy budynek gospodarczy albo wiata do 35 m² zabudowy, wolno stojące, najwyżej 2 na każde 500 m² działki (art. 29 ust. 1 pkt 14).
• Szambo (w ustawie: zbiornik bezodpływowy na nieczystości ciekłe) do 10 m³ i przydomowa oczyszczalnia do 7,5 m³ na dobę (art. 29 ust. 1 pkt 5 i 6). Przyłącza też są na tej liście, ale zamiast zgłoszenia wystarczy plan sytuacyjny na mapie (pkt 23 i art. 29a).
• Ogrodzenie wyższe niż 2,20 m i taras naziemny większy niż 35 m² (art. 29 ust. 1 pkt 21 i 22).
• Przebudowa przegród zewnętrznych albo konstrukcji domu, jeżeli obszar oddziaływania nie wyjdzie poza działkę (art. 29 ust. 3 pkt 1 lit. a).

Ani pozwolenia, ani zgłoszenia

• Wiata do 50 m² na działce z domem, najwyżej 2 na każde 1000 m² (art. 29 ust. 2 pkt 2), i altana do 35 m² (pkt 3).
• Ogrodzenie do 2,20 m, taras naziemny do 35 m², basen i oczko do 50 m² przy domu (pkt 13, 20 i 31).
• Pompa ciepła oraz fotowoltaika do 150 kW; fotowoltaika powyżej 6,5 kW z uzgodnieniem przeciwpożarowym (art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. c).

Garaż do 35 m² bez planu miejscowego co do zasady wymaga decyzji o warunkach zabudowy (WZ), bo od 24 września 2023 r. nie ma go na liście zwolnień (art. 59 ust. 1 i 2a ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, dalej: u.p.z.p.; por. wyrok WSA w Lublinie z 13.06.2024, II SA/Lu 307/24). Zamiast zgłoszenia możesz też wystąpić o pozwolenie (art. 29 ust. 5 Pb).

Kiedy dom jednorodzinny wymaga pozwolenia na budowę?

Wtedy, gdy obszar oddziaływania domu wychodzi poza Twoją działkę. To teren w otoczeniu budynku, w którym przepisy odrębne wprowadzają z jego powodu ograniczenia w zabudowie (art. 3 pkt 20 Pb). Przykład: przepisy o odległościach, np. przeciwpożarowych, nie pozwalają sąsiadowi postawić budynku tak blisko, jak by chciał.

Obszar wyznacza projektant w projekcie zagospodarowania działki (art. 20 ust. 1 pkt 1c i art. 34 ust. 3 pkt 1 lit. e Pb), ale urząd sam go weryfikuje (wyrok NSA z 17.08.2022, II OSK 867/21). Zgłoszenie domu, który wymaga pozwolenia, skończy się sprzeciwem (art. 30 ust. 6 pkt 1). Urząd może też nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia, gdy budowa może np. zwiększyć uciążliwości dla terenów sąsiednich (art. 30 ust. 7 pkt 4).

W postępowaniu o pozwolenie stronami są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści i zarządcy nieruchomości w obszarze oddziaływania (art. 28 ust. 2 Pb), a każdy z nich może się odwołać. Więcej w tekście Czy sąsiad może zablokować Twoją budowę? Prawo inwestora a interesy osób trzecich.

Dom do 70 m² na zgłoszenie: jakie warunki?

Dom zbudujesz w tym trybie, jeżeli spełni łącznie 5 warunków (art. 29 ust. 1 pkt 1a Pb):

1. jest wolno stojący,
2. ma najwyżej 2 kondygnacje,
3. ma powierzchnię zabudowy do 70 m² (potocznie: ślad domu na działce; powierzchnia użytkowa może być większa),
4. jego obszar oddziaływania mieści się na Twojej działce,
5. budujesz go na własne potrzeby mieszkaniowe.

Do zgłoszenia dołączasz projekt i oświadczenie o budowie na własne potrzeby mieszkaniowe, pod rygorem odpowiedzialności karnej (art. 30 ust. 2a pkt 6 Pb). Drugie oświadczenie dotyczy kompletności dokumentacji i odpowiedzialności za kierowanie budową, jeżeli nie ustanowisz kierownika budowy (pkt 7).

Budowę zaczynasz po doręczeniu zgłoszenia urzędowi (art. 30 ust. 5k). Urząd nie czeka 21 dni, nie sprawdza projektu i nie wnosi sprzeciwu (art. 30 ust. 5j). Moja ocena: start jest szybszy, ale błędy w projekcie wyjdą dopiero przy kontroli nadzoru budowlanego. Bez planu miejscowego nadal potrzebujesz WZ (art. 30 ust. 2a pkt 1a), a w tej sprawie stroną jest tylko wnioskodawca (art. 64a ust. 1 u.p.z.p.).

Kto wydaje pozwolenie na budowę domu jednorodzinnego?

Starosta, w praktyce wydział architektury starostwa powiatowego (art. 82 ust. 2 Pb). W mieście na prawach powiatu, np. w Lublinie, robi to prezydent miasta, bo sprawuje funkcje organów powiatu (art. 92 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym). Do tego samego urzędu składasz zgłoszenie (art. 30 ust. 1b Pb).

Wojewoda rozpatruje odwołania (art. 82 ust. 3 Pb). Powiatowy inspektor nadzoru budowlanego (PINB) pozwoleń nie wydaje (art. 80 ust. 2) – o nim piszę w poradniku o nadzorze budowlanym i kontroli PINB.

Jakie dokumenty do pozwolenia na budowę domu?

Wniosek składasz na formularzu, papierowo albo przez portal e-Budownictwo (art. 33 ust. 2c Pb). Dołączasz (art. 33 ust. 2):

• projekt zagospodarowania działki i projekt architektoniczno-budowlany w 3 egzemplarzach albo elektronicznie, z wymaganymi opiniami i uzgodnieniami (pkt 1). Projekt zagospodarowania powstaje na aktualnej mapie do celów projektowych, a architektoniczno-budowlany zawiera opinię geotechniczną (art. 34 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. d);
• oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod rygorem odpowiedzialności karnej (pkt 2, art. 32 ust. 4 pkt 2);
• decyzję o warunkach zabudowy, jeżeli nie ma planu miejscowego (pkt 3);
• oświadczenie projektanta o możliwości podłączenia do sieci ciepłowniczej, gdy dom ma być ogrzewany (pkt 10);
• oświadczenie z art. 102a Pb o stosowaniu dotychczasowych warunków technicznych (niżej);
• pełnomocnictwo, gdy wniosek składa ktoś za Ciebie.

Do zgłoszenia domu dołączasz te same dokumenty z art. 33 ust. 2 pkt 1–4 i podajesz rodzaj, zakres, miejsce, sposób i termin rozpoczęcia robót (art. 30 ust. 2 i 4b). Przy garażu do 35 m² wystarczą szkice albo rysunki, oświadczenie o prawie do dysponowania i WZ, jeżeli jest wymagana (art. 30 ust. 2a pkt 1, 1a i 2).

O braki formalne urząd powinien wezwać najpóźniej w 14 dni od wpływu wniosku (art. 33 ust. 6). Błędy w projekcie każe usunąć postanowieniem z terminem, a gdy ich nie usuniesz, odmówi pozwolenia (art. 35 ust. 3 i ust. 5 pkt 1).

Nowe warunki techniczne 2026: co dołączyć do wniosku i zgłoszenia?

Warunki techniczne mówią m.in., jak daleko od granicy stawiasz dom. Rozporządzenie z 2002 r. obowiązywało do 19 września 2026 r. (art. 102a ust. 1 Pb). Nowego rozporządzenia dla budynków do 24.10.2026 nie ogłoszono.

Przez 18 miesięcy od 20 września 2026 r., czyli do marca 2028 r. (bezpiecznie: złóż dokumenty najpóźniej 19 marca 2028 r.), projekt zagospodarowania i projekt architektoniczno-budowlany możesz sporządzić według dotychczasowych przepisów. Warunek: do wniosku o pozwolenie, wniosku o odrębne zatwierdzenie projektu albo zgłoszenia budowy składasz oświadczenie inwestora o ich stosowaniu (art. 102a ust. 1 Pb).

• Według tych samych przepisów powstaje projekt techniczny (art. 102a ust. 2), a urząd stosuje je do decyzji dotyczących całego zamierzenia budowlanego (ust. 4).
• Budowę zwolnioną z pozwolenia i zgłoszenia prowadzisz według dawnych przepisów bez oświadczenia (art. 102b).
• Wzoru oświadczenia ustawa nie określa. Składa je inwestor, nie projektant.

Moja ocena: dołącz oświadczenie do każdego wniosku o pozwolenie i każdego zgłoszenia domu, także domu do 70 m². Przy zgłoszeniu bez projektu, np. garażu ze szkicem, ustawa nie mówi wprost, czy jest potrzebne; nie zaszkodzi.

Ile czeka się na pozwolenie na budowę domu i garażu?

• Zgłoszenie domu albo garażu do 35 m²: urząd ma 21 dni od doręczenia zgłoszenia na sprzeciw; bez sprzeciwu możesz zaczynać (art. 30 ust. 5 Pb). Może wcześniej wydać zaświadczenie o braku podstaw do sprzeciwu (ust. 5aa). Postanowienie o uzupełnieniu przerywa bieg 21 dni (ust. 5c–5d).
• Dom do 70 m²: zaczynasz po doręczeniu zgłoszenia (art. 30 ust. 5k).
• Pozwolenie na budowę: jeżeli starosta nie wyda decyzji w 65 dni od złożenia wniosku, wojewoda wymierza mu karę 500 zł za każdy dzień zwłoki (art. 35 ust. 6 pkt 1 Pb). Nie liczy się m.in. czas na usunięcie braków, zawieszenia i opóźnień z winy strony (ust. 8).
• Ponaglenie: gdy urząd nie wyda decyzji w 65 dni, wnosisz je do wojewody za pośrednictwem starosty (art. 37 § 1 i 3 k.p.a.). Sądy traktują 65 dni jako termin szczególny wobec k.p.a. (wyrok WSA w Gdańsku z 15.05.2019, II SAB/Gd 134/18), a ponaglenie wniesione przed jego upływem zostanie bez rozpoznania (§ 3a).
• Ostateczność: strony mają 14 dni od doręczenia na odwołanie, a do tego czasu decyzja nie podlega wykonaniu (art. 129 § 2 i art. 130 § 1 k.p.a.).
• Garaż większy niż 35 m², wolno stojący, wymaga pozwolenia. Garaż w bryle domu jest częścią domu, a pozwolenie obejmuje całe zamierzenie budowlane (art. 33 ust. 1 Pb).

Dolicz czas na WZ, jeżeli nie ma planu miejscowego. Na wniosek złożony od 1 września 2026 r. WZ dostaniesz tylko w gminie z obowiązującym planem ogólnym (art. 59 ust. 3 ustawy z 7 lipca 2023 r.). Opisuję to w tekście Warunki zabudowy a plan ogólny: uchwalony to jeszcze nie obowiązujący.

Ile kosztuje pozwolenie na budowę domu jednorodzinnego?

• Opłata skarbowa za pozwolenie na budowę domu: co do zasady 0 zł. Zwolnione jest wydanie zezwolenia w sprawach budownictwa mieszkaniowego (art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o opłacie skarbowej, dalej: u.o.s.).
• Inne budynki (załącznik do u.o.s., cz. III ust. 9 pkt 1): inny budynek 48 zł, budynek gospodarczy w gospodarstwie rolnym 14 zł; od każdego obiektu osobno.
• Zgłoszenie domu: 1 zł za m² niemieszkalnej powierzchni użytkowej, najwyżej 539 zł (cz. I ust. 9a).
• Pełnomocnictwo: 17 zł, chyba że pełnomocnikiem jest małżonek, wstępny (np. rodzic), zstępny (np. dziecko) albo rodzeństwo (cz. IV).
• WZ: 598 zł, chyba że wnioskuje właściciel albo użytkownik wieczysty (cz. I ust. 8).

Największe koszty to projekt, mapa do celów projektowych i badania gruntu. Ich ceny ustala rynek, nie przepis.

Jak napisać odwołanie od pozwolenia na budowę do wojewody?

Odwołanie przysługuje stronie: inwestorowi po odmowie i sąsiadowi z obszaru oddziaływania po wydaniu pozwolenia (art. 28 ust. 2 Pb). Wnosisz je do wojewody za pośrednictwem urzędu, który wydał decyzję, w 14 dni od doręczenia (art. 129 § 1–2 k.p.a.). Musi zawierać zarzuty, zakres żądania i dowody; gdy ich brakuje, urząd wzywa do uzupełnienia (art. 10b Pb). Układ pisma:

1. Data, Twoje dane, adresat: „Wojewoda … za pośrednictwem Starosty …”.
2. Numer i data decyzji oraz data jej doręczenia.
3. Żądanie: uchylenie decyzji i orzeczenie co do istoty albo przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia (art. 138 § 1 pkt 2 i § 2 k.p.a.).
4. Zarzuty, każdy w osobnym punkcie: przepis i konkret z projektu, np. „wysokość 10,5 m, plan dopuszcza 9 m”.
5. Dowody, podpis, załączniki.

Wojewoda ma na odwołanie miesiąc (art. 35 § 3 k.p.a.). Na jego decyzję przysługuje skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego w 30 dni od doręczenia, wnoszona za pośrednictwem wojewody (art. 53 § 1 i art. 54 § 1 p.p.s.a.).

Co pozwolenie na budowę daje, a czego nie?

• Daje prawo do budowy przez 3 lata. Pozwolenie wygasa, jeżeli budowy nie rozpoczniesz w 3 lata od dnia, w którym stało się ostateczne, albo przerwiesz ją na ponad 3 lata (art. 37 ust. 1 Pb).
• Nie zamyka sporów cywilnych z sąsiadem. Drogę konieczną można przeprowadzić nawet wtedy, gdy wymaga to rozbiórki budynku wzniesionego na podstawie pozwolenia (uchwała SN z 5.11.2014, III CZP 74/14). Przy immisjach (hałas, zacienienie) starsze orzecznictwo SN było podzielone: według jednej linii pozwolenie nie wyłącza powództwa z art. 144 k.c., według drugiej sąd nie może wtedy badać, czy inwestycja narusza prawa sąsiada. W 2008 r. SN uznał, że decyzja administracyjna nie wyłącza automatycznie oceny immisji przez sąd (wyrok SN z 30.09.2008, II CSK 169/08).
• Budowa bez pozwolenia albo zgłoszenia to samowola. Nadzór budowlany wstrzymuje ją i informuje o możliwości legalizacji (art. 48 ust. 1 i 3 Pb). Opisuję to w tekście Samowola budowlana: legalizacja zwykła i uproszczona po 20 latach, koszty i kary.

Pozwolenie na budowę domu krok po kroku

1. Sprawdź plan miejscowy. Bez niego potrzebujesz WZ (art. 59 ust. 1 u.p.z.p.), a wniosek o pozwolenie złożysz w okresie jej ważności (art. 32 ust. 4 pkt 1 Pb). Pomoże tekst Jak sprawdzić, czy dostanę warunki zabudowy – 4 kroki przed wnioskiem, a przy działce rolnej poradnik o domu na działce rolnej.
2. Zleć projekt (z mapą do celów projektowych i badaniami gruntu) i poproś projektanta, żeby na początku ocenił obszar oddziaływania. Od tego zależy, czy idziesz w zgłoszenie, czy w pozwolenie.
3. Złóż wniosek albo zgłoszenie z oświadczeniem z art. 102a i zachowaj potwierdzenie wpływu.
4. Odpowiadaj na wezwania w terminie.
5. Poczekaj, aż decyzja stanie się ostateczna, albo zbierz od stron zrzeczenia się odwołania (art. 127a k.p.a.).
6. Przed robotami zawiadom nadzór budowlany i projektanta o terminie rozpoczęcia, z danymi kierownika budowy i oświadczeniem o projekcie technicznym (art. 41 ust. 4–4a Pb).

Przykład. Małżeństwo kupiło działkę 1000 m² pod Lublinem, objętą planem miejscowym, i planuje parterowy dom o powierzchni zabudowy 130 m². Projektant ustawia dom tak, że obszar oddziaływania mieści się na działce. Zgłoszenie z projektem i oświadczeniem z art. 102a dociera do starostwa we wtorek 3 listopada 2026 r. Sprzeciwu nie ma, 21 dni mija 24 listopada, więc po zawiadomieniu nadzoru budowlanego mogą zacząć 25 listopada.

W drugim wariancie obszar oddziaływania sięga działki sąsiada. Wniosek o pozwolenie złożony 3 listopada 2026 r. – 65 dni mija 7 stycznia 2027 r., nie licząc czasu na poprawki. Gdy decyzja dotrze do stron 12 stycznia i nikt się nie odwoła, będzie ostateczna po 26 stycznia 2027 r.

Co mogę dla Ciebie zrobić

• Ocenić przed projektem, czy wystarczy zgłoszenie. Dostaniesz pisemną odpowiedź i listę dokumentów.
• Przygotować wniosek o pozwolenie na budowę albo zgłoszenie i złożyć je jako Twój pełnomocnik, z oświadczeniem z art. 102a. Odpowiem na wezwania urzędu.
• Gdy urząd zwleka: przygotować ponaglenie. Gdy odmówił albo sąsiad dostał pozwolenie: napisać odwołanie w 14 dni, a potem skargę do sądu administracyjnego.

Nie obiecuję wyniku. Zakres usługi opisuję na stronie Pozwolenie na budowę.

Masz podobną sytuację? Opisz ją w formularzu poniżej. W ciągu 24 h roboczych odpiszę, co trzeba zrobić, i prześlę ofertę z ceną i terminem. Do akceptacji oferty nic nie płacisz.

Najczęstsze pytania

Na co potrzebne jest pozwolenie na budowę?

Na każdą budowę, której ustawa nie zwalnia z pozwolenia (art. 28 ust. 1 Pb). Przy domu to przede wszystkim dom, którego obszar oddziaływania wychodzi poza działkę, dom niewolno stojący oraz wolno stojący garaż lub budynek gospodarczy powyżej 35 m² zabudowy (art. 29 ust. 1 pkt 1 i 14).

Ile czeka się na pozwolenie na budowę domu jednorodzinnego?

Urząd ma 65 dni od złożenia wniosku; po tym czasie wojewoda wymierza mu karę 500 zł za każdy dzień zwłoki (art. 35 ust. 6 pkt 1 Pb). Czasu na usunięcie braków nie wlicza się (art. 35 ust. 8). Potem strony mają 14 dni na odwołanie (art. 129 § 2 k.p.a.).

Ile kosztuje pozwolenie na budowę domu jednorodzinnego?

Opłaty skarbowej za pozwolenie na budowę domu co do zasady nie płacisz, bo zwolnione są sprawy budownictwa mieszkaniowego (art. 2 ust. 1 pkt 2 u.o.s.). Za pełnomocnictwo płacisz 17 zł, chyba że pełnomocnikiem jest bliska rodzina (załącznik, cz. IV). Główne koszty to projekt, mapa i badania gruntu.

Czy dom do 70 m² można budować bez pozwolenia na budowę?

Tak, na zgłoszenie, jeżeli jest wolno stojący, ma najwyżej 2 kondygnacje i do 70 m² zabudowy, obszar oddziaływania mieści się na działce, a budujesz na własne potrzeby mieszkaniowe (art. 29 ust. 1 pkt 1a Pb). Zaczynasz po doręczeniu zgłoszenia (art. 30 ust. 5k).

Ile czeka się na pozwolenie na budowę garażu?

Wolno stojący garaż do 35 m² budujesz na zgłoszenie, a urząd ma 21 dni od doręczenia na sprzeciw (art. 29 ust. 1 pkt 14 i art. 30 ust. 5 Pb). Większy garaż wolno stojący wymaga pozwolenia, z mechanizmem 65 dni (art. 35 ust. 6).

Do kogo i w jakim terminie składa się odwołanie od pozwolenia na budowę?

Do wojewody, za pośrednictwem urzędu, który wydał decyzję, w 14 dni od doręczenia (art. 129 § 1–2 k.p.a., art. 82 ust. 3 Pb). Odwołanie musi zawierać zarzuty, zakres żądania i dowody (art. 10b ust. 1 Pb).

Źródła

• Prawo budowlane (t.j. Dz.U. 2026 poz. 524 ze zm.): art. 3 pkt 20, 10b, 20 ust. 1 pkt 1c, 28, 29, 29a, 30, 32 ust. 4, 33, 34 ust. 3, 35, 37, 41, 48, 80, 82; art. 102a–102c dodane ustawą z 31.07.2026 (Dz.U. 2026 poz. 1161).
• Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12.04.2002 w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz.U. 2022 poz. 1225 ze zm.) – obowiązywało do 19.09.2026 r.
• Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1691): art. 35, 37, 127a, 129, 130, 138.
• Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2026 poz. 143): art. 53 § 1, 54 § 1.
• Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. 2026 poz. 538 ze zm.): art. 59 ust. 1 i 2a, 64a ust. 1; ustawa z 7.07.2023 (Dz.U. 2023 poz. 1688 ze zm.): art. 59 ust. 3 w brzmieniu Dz.U. 2026 poz. 781.
• Ustawa o opłacie skarbowej (t.j. Dz.U. 2026 poz. 1395): art. 2 ust. 1 pkt 2; załącznik cz. I ust. 8 i 9a, cz. III ust. 9, cz. IV.
• Ustawa o samorządzie powiatowym (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1684 ze zm.): art. 92 ust. 1.
• Uchwała SN z 5.11.2014, III CZP 74/14; wyrok SN z 30.09.2008, II CSK 169/08.
• Wyroki NSA z 9.04.2024, II OSK 339/23, i z 17.08.2022, II OSK 867/21; wyroki WSA w Gdańsku z 15.05.2019, II SAB/Gd 134/18, i w Lublinie z 13.06.2024, II SA/Lu 307/24.